Rusya’nın başkenti ve çevresi, savaşın başlamasından bu yana Ukrayna’nın gerçekleştirdiği en büyük İHA saldırılarından biriyle karşı karşıya kaldı. 19–20 Eylül gecesi düzenlenen saldırılarda Moskova ve çevresine yüzlerce İHA gönderildi. Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin, başkente yönelen yaklaşık 450 İHA’nın hava savunması tarafından düşürüldüğünü açıkladı. Rus makamları saldırılarda en az üç kişinin öldüğünü bildirirken, Moskova’daki petrol rafinerisinin bazı bölümleri de hasar gördü.
Ukrayna saldırının Rusya’nın enerji ve lojistik altyapısını hedef aldığını açıkladı. Moskova’daki büyük petrol rafinerisinde yangın çıktı. Saldırıların Rusya parlamento seçimlerinin son gününe denk gelmesi de dikkat çekti. Rus yetkililer saldırının seçimleri etkilemeyi amaçladığını ileri sürerken, bu değerlendirme Rus tarafının açıklaması olarak aktarılıyor.
Ancak saldırının boyutu yalnızca Moskova’yla sınırlı kalmadı. Associated Press’in aktardığına göre Ukrayna hafta sonunda Rusya topraklarına 1.000’den fazla İHA gönderdi. Bunun ardından Rusya da bugün Ukrayna’nın Zaporijya kentine yoğun İHA saldırıları düzenledi; yerel makamlar konutlar, bir üniversite ve bir alışveriş merkezinin vurulduğunu ve beş kişinin yaralandığını bildirdi.
SAVAŞ CEPHEDEN ÇIKTI, ENERJİ VE ŞEHİRLERİN KALBİNE YERLEŞTİ
Rusya-Ukrayna savaşı dördüncü yılını aşarken ortaya çıkan tablo, savaşın yalnızca cephe hattındaki toprak mücadelesinden ibaret olmadığını gösteriyor. Enerji tesisleri, petrol rafinerileri, lojistik merkezleri ve kentler artık savaşın doğrudan hedefleri arasında.
Moskova’ya yönelik son saldırı bunun çarpıcı örneklerinden biri. Ukrayna, Rusya’nın savaş ekonomisinin önemli damarlarından olan enerji altyapısını uzaktan vurma kapasitesini artırırken; Rusya da buna Ukrayna kentlerine yönelik yeni hava saldırılarıyla karşılık veriyor. Böylece karşılıklı saldırılar askeri hedeflerden enerji altyapısına, oradan doğrudan kent yaşamına yayılan bir yıkım döngüsünü büyütüyor.
Daha da dikkat çekici olan, enerji altyapısının savaşın ekonomik cephesindeki rolü. Petrol rafinerilerinin çalışmasının aksaması yalnızca askeri ikmal açısından değil, yakıt piyasaları ve savaş ekonomisinin sürdürülebilirliği açısından da önem taşıyor. Reuters, iki tarafın enerji altyapısına yönelik saldırılarının, daha önce gündeme gelen saldırıları durdurma girişimlerine rağmen sürdüğünü bildiriyor.
Öte yandan savaşın gerçek bedeli yine emekçi halklara çıkıyor. Moskova’ya yönelik saldırının hemen öncesinde Rus saldırılarında Kiev bölgesinde bir anne ve iki küçük çocuğun da bulunduğu dört kişinin öldüğü bildirildi. Bugün Zaporijya’da meydana gelen yeni saldırılar da savaşın sivil alan üzerindeki yıkıcı etkisinin sürdüğünü gösteriyor.
Washington’dan Avrupa başkentlerine kadar diplomasi masasında “ateşkes” ve “barış” söylemleri sürerken, sahadaki gerçeklik ters yönde ilerliyor. İHA saldırıları büyüyor, enerji altyapıları vuruluyor, kentler yeniden hedef oluyor. Moskova’ya yönelik son büyük saldırı da bu çelişkinin yeni bir göstergesi.
Ukrayna savaşı böylece yalnızca Ukrayna-Rusya sınırlarında yürüyen bir savaş olmaktan çıkarak, enerji kaynakları, ekonomik yaptırımlar, silahlanma, Avrupa’nın güvenlik politikaları ve büyük güçlerin rekabeti üzerinden bütün kıtayı etkileyen daha geniş bir çatışma alanına dönüşmüş durumda.
Savaşın uzaması, kazananlardan çok daha geniş bir coğrafyada halklara ödetilen bedeli büyütüyor. Bugün Moskova’ya, yarın Kiev’e yönelen saldırılar aynı savaş döngüsünün farklı yüzleri olarak karşımıza çıkıyor.